3 min leestijd
Waterveiligheid met oog voor de omgeving: Renate over omgevingsmanagement bij dijkverbeteringen
- Water
- Rijksoverheid
- EIFFEL Projects
Droge voeten voor miljoenen Nederlanders, met behoud van wat een gebied waardevol maakt. Al 15 jaar werkt Renate Aigner bij EIFFEL Projects, waarvan de laatste 10 jaar als omgevingsmanager. In die tijd zag ze veel verschillende projecten voorbijkomen, maar één thema spreekt haar extra aan: waterveiligheid. “Het raakt aan iets dat we in Nederland snel vanzelfsprekend vinden: droge voeten. Maar dat is niet zo vanzelfsprekend als het lijkt.”
Vijftien projecten tegelijk
Op dit moment werkt Renate voor twee Hoogheemraadschappen, Delfland en Rijnland, aan in totaal 15 dijkverbeteringsprojecten die parallel lopen. Elk in een andere fase en met verschillende werkvormconstructies. “Het is veel werk en er is veel vraag, maar het aanbod van ervaren mensen is beperkt. Daarom werken we met een mix van EIFFEL-adviseurs, junioren en zijinstromers, verdeeld over beide opdrachtgevers. Samen zorgen we dat de projecten vooruitkomen.”
Noodzakelijke opgave
De maatschappelijke urgentie van het werk is groot. Nederland bestaat voor een groot deel uit polders, waarin we wonen, werken en recreëren. “Goed onderhoud van onze dijken is essentieel om polders droog en leefbaar te houden. Zo blijven de gebieden waar we wonen, werken en recreëren veilig en beschermen we onze economie en onze samenleving. Het is dus niet alleen een technische, maar vooral een maatschappelijke opgave om Nederland zo droog mogelijk te houden.”
Renate vergelijkt het weleens met andere grote infrastructurele projecten. “Wegverbredingen of nieuwe infrastructuur hebben zeker waarde, maar voelen voor mij meer als luxe. Dijkverbetering is pure noodzaak.”
Met klimaatverandering en intensievere neerslag neemt de druk alleen maar toe. Dan wil ik werken aan iets wat écht essentieel is.
Renate
Techniek en leefomgeving in balans
De techniek biedt vaak de eerste oplossing, maar Renate kijkt vanuit de omgeving. “Een dijk verbreden of verhogen met klei is technisch gezien vaak de logische stap. Maar meer ruimte betekent ook meer impact: op tuinen, natuur en bedrijven. Ik probeer altijd het ontwerp uit te dagen: kan het anders, zodat we ruimtegebruik beperken of waardevolle elementen behouden?”
Een voorbeeld daarvan is het omgaan met bomen op de dijk. Vanwege de waterveiligheid worden die vaak verwijderd. “Toch kijk ik altijd of een boom een tweede leven kan krijgen. Denk aan het doneren van stammen aan scholen of zorgboerderijen, waar ze worden gebruikt voor handarbeid of dagbesteding. Of het verwerken tot houtsnippers, picknickbanken of andere recreatieve toepassingen. Zo blijft de boom alsnog van waarde voor de omgeving.”
Een veelzijdige werkweek
Renate haar werkweek is afwisselend. Op maandag zit ze bij het Hoogheemraadschap van Delfland, op dinsdag bij Rijnland. “Daarnaast lopen de projecten gewoon door, dus het werk is 24/7. Ik combineer projectteamoverleggen, coördinatie met ingenieursbureaus, vergaderingen met stakeholders, bouwkeet overleggen en gesprekken aan de keukentafel bij bewoners.”
Omdat ze eindverantwoordelijk is voor meerdere projecten, is ze veel aan het aansturen en coördineren. “Het ene moment ben ik buiten bij de uitvoering, het andere moment zit ik achter mijn laptop om vergunningstrajecten en planningen te checken.”
De afwisseling, en het directe contact met de omgeving, maakt het werk voor mij interessant.
Renate
Creatieve oplossingen met blijvende waarde
Voor Renate is het belangrijk dat een project niet alleen voldoet aan de waterveiligheidseisen, maar ook iets teruggeeft aan de omgeving. “Bomen die moeten wijken, gaan niet zomaar weg. We hebben ze bijvoorbeeld gedoneerd aan scholen die hun pleinen vergroenen. In Haarlem hebben we fruitbomen teruggeplant met een picknickbank erbij, zodat bewoners een plek hebben om samen te komen.”
Ook lokaal inkopen hoort daarbij. “Als we voorzieningen nodig hebben, kijken we eerst of we dat lokaal kunnen regelen. Zo laat je zien dat je niet alleen komt ‘halen’, maar ook iets brengt.”
Impact in een wereld waar omgevingsmanagement nog nieuw is
Waar omgevingsmanagement bij Rijkswaterstaatprojecten vaak ingeburgerd is, is dat bij waterschappen nog niet altijd het geval. “Daar zit de uitdaging. Ik moet mijn rol en de meerwaarde ervan telkens opnieuw bewijzen en ruimte creëren in projecten waar het niet vanzelfsprekend is. Juist daar kun je veel impact maken.”
Trots op draagvlak én resultaat
Het meest trots is Renate als jarenlange inspanningen zichtbaar worden bij de uitvoering en oplevering. “Je ziet de resultaten van al het werk, én je merkt dat de omgeving erachter staat. We komen vaak maar eens in de tientallen jaren langs voor groot onderhoud. Juist daarom wil ik dat mensen zich gehoord voelen, dat ze zien dat we oog hebben voor hun leefomgeving.”
Voor Renate draait haar vak om meer dan alleen droge voeten.
Het gaat om balans: veiligheid én leefbaarheid. Als we die twee kunnen verenigen, maken we Nederland niet alleen veiliger, maar ook mooier.
Renate
