3 min leestijd
Netcongestie oplossen vraagt om meer dan netuitbreiding
- CLAFIS


Het elektriciteitsnet staat onder druk. Niet op één locatie, maar vrijwel overal tegelijk: bij hoogspanningsstations, in industriële omgevingen en in woonwijken waar warmtepompen, laadpalen en zonnepanelen steeds meer capaciteit vragen. Netuitbreiding is belangrijk, maar lang niet altijd de snelste of meest haalbare oplossing. Welke alternatieven zijn er? En hoe kunnen organisaties vandaag al stappen zetten?
In de praktijk vraagt netcongestie om een combinatie van technische maatregelen, slimme inrichting van bestaande capaciteit en een integrale blik op het energiesysteem. Hoe ziet dat eruit? Vier voorbeelden uit de praktijk laten zien waar organisaties vandaag al stappen kunnen zetten.
Hoogspanningsstations uitbreiden zonder de energievoorziening te onderbreken
Om de groeiende vraag naar elektriciteit op te vangen, worden in heel Nederland hoogspanningsstations uitgebreid en gemoderniseerd. Daarbij draait het niet alleen om extra capaciteit, maar ook om het waarborgen van continuïteit tijdens de werkzaamheden.
Binnen deze projecten ondersteunt EIFFEL Engineering system integrators en netbeheerders bij de engineering van complexe hoogspanningsinstallaties. De werkzaamheden variëren van technische haalbaarheidsanalyses en ontwerpvalidaties tot de integratie van nieuwe vermogens in bestaande infrastructuren en de engineering van beveiligings- en besturingssystemen.
Een voorbeeld hiervan zijn tijdelijke installaties die tijdens verbouwingen de functie van een bestaand station overnemen.
"Voor meerdere hoogspanningsstations in Nederland werken we aan tijdelijke oplossingen in een 40ft container. Die container is plug-and-play inzetbaar en herbruikbaar voor een volgend station", vertelt business manager Jorn Siemonsma. "Zo kan het bestaande station tijdelijk worden overgenomen, waarna op de originele locatie een definitief station met hogere capaciteit wordt gerealiseerd."
Deze aanpak maakt uitbreiding mogelijk zonder dat de energievoorziening stilvalt.

Meer capaciteit halen uit bestaande aansluitingen
Niet iedere organisatie kan wachten op een verzwaring van de netaansluiting. In veel gevallen ligt een deel van de oplossing binnen de eigen bedrijfsvoering.
Door energiegebruik beter inzichtelijk te maken, piekbelastingen te analyseren en processen slimmer in te richten, ontstaat vaak meer ruimte binnen de bestaande aansluiting. Daarbij spelen onderwerpen als elektrificatie, buffering en energiemanagement een belangrijke rol.
Dat geldt bijvoorbeeld voor industriële organisaties die willen overstappen van gas naar elektrische warmteprocessen.
"In veel industriële processen wordt gas gebruikt om te verwarmen. Op het eerste gezicht lijkt elektrisch verwarmen dan een simpele vervanging, maar zo werkt het niet."
Jorn: "Het proces verandert fundamenteel. Elektrisch verwarmen heeft andere tijdseigenschappen, het aangesloten elektrisch vermogen gaat omhoog terwijl de beschikbare netcapaciteit dat vaak niet doet."
Slimme inzet van buffers en een andere procesinrichting kunnen in zulke situaties voorkomen dat een grotere aansluiting direct noodzakelijk wordt.

Wijkgerichte netverzwaring vraagt om een lange termijnvisie
Niet alleen de industrie merkt de gevolgen van netcongestie. Ook het laagspanningsnet in woonwijken staat onder toenemende druk.

Warmtepompen, elektrische auto's en zonnepanelen zorgen voor een belasting waar veel wijknetten oorspronkelijk niet op ontworpen zijn. Daarom werken netbeheerders steeds vaker met een wijk- of buurtaanpak. Hierbij wordt per gebied bekeken welke aanpassingen nodig zijn om toekomstige capaciteitsproblemen te voorkomen.
Dat vraagt niet alleen om technische ontwerpen, maar ook om strategische keuzes over fasering, uitvoerbaarheid en toekomstbestendigheid.
Door al in een vroeg stadium rekening te houden met toekomstige ontwikkelingen kunnen netbeheerders uitbreidingen beter plannen en investeringen doelgericht inzetten.
Lokale energienetten bieden aanvullende mogelijkheden
Naast uitbreidingen van het reguliere elektriciteitsnet ontstaat steeds meer belangstelling voor zelfstandige energienetten en lokale energie-infrastructuur.
Denk bijvoorbeeld aan openbare verlichtingsnetten of andere lokale systemen die onafhankelijk functioneren van het bredere elektriciteitsnet. Ook hiervoor zijn zorgvuldige engineering, civiele inpassing, tracéstudies en projectvoorbereiding noodzakelijk.
Door dit soort netten slim te ontwerpen ontstaat meer flexibiliteit binnen het totale energiesysteem en kan de druk op het bestaande netwerk worden verlaagd.

Netcongestie vraagt om een integrale aanpak
Netcongestie ontstaat niet op één plek en kent daarom ook geen enkele oplossing. De uitdaging raakt hoogspanningsstations, industriële installaties, woonwijken en lokale energie-infrastructuur tegelijkertijd.
Juist daarom vraagt het vraagstuk om samenwerking tussen verschillende disciplines. Elektrotechniek, automatisering, civiele techniek en projectmanagement komen samen in oplossingen die niet alleen technisch kloppen, maar ook uitvoerbaar zijn in de praktijk.
Netuitbreiding blijft noodzakelijk. Maar wie netcongestie echt wil aanpakken, moet verder kijken dan alleen meer kabels en grotere aansluitingen. Slimmer benutten van bestaande capaciteit, integraal ontwerpen en vooruitdenken zijn minstens zo belangrijk voor een toekomstbestendig energiesysteem.



