2 min leestijd
Minder tijd, meer druk: omgaan met vergunningtermijnen onder de Omgevingswet
- Thorbecke


26 september 2023 - Met de komst van de Omgevingswet per 1 januari 2024 veranderen de wettelijke termijnen voor vergunningsprocedures ingrijpend. Voor gewone aanvragen daalt de termijn van 26 naar 8 weken, met slechts beperkte mogelijkheden voor verlenging. Goed nieuws voor initiatiefnemers, maar het vraagt om strakke samenwerking en voorbereiding bij bevoegde gezagen.
Wat verandert er precies?
Onder de nieuwe wet geldt:
- 8 weken voor reguliere aanvragen
- 12 weken bij advies mét instemming
- 26 weken voor uitgebreide procedures
De mogelijkheid om de termijn met 6 weken te verlengen blijft, maar mag slechts éénmaal – en moet goed worden gemotiveerd.
Wat betekent dit in de praktijk?
De initiatiefnemer vraagt straks alle vergunningen in één keer aan via het nieuwe Omgevingsloket. De ontvangende overheid moet advies inwinnen bij andere betrokken partijen – zoals andere overheden, omgevingsdiensten of gemeentelijke commissies – en dat allemaal binnen de (korte) wettelijke termijn.
In de huidige praktijk worden termijnen vaak al overschreden. De invoering van de Omgevingswet kan dat probleem tijdelijk verergeren, vooral in het eerste kwartaal van 2024.
Risico’s bij niet halen van termijnen
Bij gevoelige dossiers kan een termijnoverschrijding snel leiden tot juridische stappen of media-aandacht. Het is dus niet alleen een uitvoeringsvraagstuk, maar ook een bestuurlijk risico.
bestuurlijk risico.
Succes vraagt samenwerking
De enige manier om termijnen te halen, is strakke afstemming tussen ketenpartners. Belangrijke aandachtspunten:
- Leg de samenwerking vast in concrete werkafspraken
- Plan voldoende oefensessies met alle betrokken partijen
- Werk met gestandaardiseerde tools zoals handleidingen en cheatsheets
- Evalueer op doorlooptijden en bottlenecks
Zonder deze voorbereiding kan één ketenpartner de hele procedure vertragen – met bestuurlijke en juridische gevolgen.
En op 1 januari?
Zowel overheden als aanvragers moeten wennen aan nieuwe systemen en processen. Heldere afspraken en extra inzet in de eerste maanden van 2024 zijn essentieel om verstoringen te voorkomen.
Conclusie
Kortere termijnen versnellen de dienstverlening, maar vergroten ook de druk op het vergunningenproces. De sleutel tot succes ligt in samenwerking, voorbereiding en strak projectmanagement. De vraag voor overheden is: hoe bereid zijn wij om extra te investeren in de samenwerking met onze ketenpartners?




